Bu gün dünyada Ümumdünya Paxlalılar  və Dənli Bitkilər Günü qeyd olunur. Bu əlamətdar tarix Burkina-Faso Respublikasının təklifi ilə BMT Baş Assambleyası tərəfindən 2018-ci ildə qəbul olunmuş qətnamə ilə təsdiq olunub.

Dənli və paxlalı bitkilərdən hazırlanmış yeməklərin faydalılığını nəzərə alaraq, dadlı təamları ilə seçilən milli mətbəximizə müraciət etdik.

Azərbaycanda ən çox yayılmış xörək növü plovdur. Bu rubrikamızda sizi şüyüdlü paxla plov ilə tanış edəcəyik.

Vitamin və zülal baxımından son dərəcə zəngin bir qida olan paxlanın dənələri təzə ikən yaşıl, quruyanda qəhvəyi olur. Quru paxla, təzə paxlaya görə daha tutumludur. Quru paxlanın 100 qramında təxminən 26 q zülal, 58 q karbohidrat və 341 kalori vardır. Ayrıca paxla B1, B2, B6 və K vitaminləri, azot, nişasta, kalium və maqnezium mineralları ilə də olduqca zəngindir.

Tələb olunan ərzaqlar: 

Paxla – 300 q;

Uzun düyü – 500 q; 

Şüyüd – 6 dəstə; 

Çolpa – 1 ədəd; 

Ərinmiş kərə yağı – 300 q; 

Lavaşana turşusu – 50 q; 

Duz, istiot

Hazırlanma qaydası:

1. Şüyüdlü paxla plovu hazırlamaq üçün əvvəlcə düyü yaxşıca yuyulur. Ən azı 3-4 saat müddətində duzlu suda saxlanılır. Düyünü mütləq islatmaq lazımdır, bu zaman düyü yüngül olur, əzilmir və tez bişir.

2. Çolpa doğranır, 1 x.q. duz, bir miqdar istiot və 2 x.q. lavaşana turşusu vurulub kənara qoyulur. Bu prosesi bir gun əvvəlcədən etsəniz çolpa daha dadlı olar. Hazırlanma prosesində biz çolpanı plovun dibinə qoyub o şəkildə bişirəcəyik (Çolpanın əvəzinə plovun dibi üçün qoyun əti və ya mal əti də istifadə edə bilərsiniz. Əgər mal əti istifadə etsəniz, onu döymək lazımdir. Bunu etməyinizə səbəb isə, mal ətinin digər ətlərə nisbətən gec bişməsidir).

3. Paxla qaynamağa qoyulur. Bişdikdən sonra qabığı təmizlənir və təmizlənmiş paxlaya 1 ç.q. miqdarında duz vurulub bir kənara qoyulur. 

4. Qazan su ilə doldurulub güclü odun üstünə qoyulur. 3-4 x.q. duz əlavə edilir. Duza qənaət etməyin, çünki şit düyü dadlı olmur. Plova şüyüd əlavə olunduğuna görə duzu adi plovdan bir qədər artıq – təqribən 1 x.q. artıq vurulur. Su qaynayan kimi isladılmış düyü qaynar suya tökülüb qarışdırılır. Düyü qaynayan zaman tez-tez qarışdırmaq lazımdır ki, düyü yapışmasın. Təxminən 7-10 dəqiqədən sonra düyünün dadına baxın. Hazır düyü bir qədər yarımbişmiş qalmalıdır, çox da yumuşaq olmamalıdır. Düyünü süzərək kənara qoyun.

5. Düyünü qaynamağa qoyduğunuz müddət ərzində şüyüdlər çox kiçik olmamaq şərti ilə doğranılır. Şüyüdün qalın olan ucları istifadə olunmur, kəsilib atılır.

6. Şüyüdlü paxla plovu qazmaqsız təsəvvür etmək qeyri mümkündür. Biz də ənənəyə sadiq qalaraq qazmaq hazırlayacağıq. Xəmirdən hazırlanmış qazmaqdan istifadə edəcəyik.

Qazmaq 

Tələb olunan ərzaqlar: 

Yumurta – 1 ədəd; 

Duru yağ – 2-3 x.q;

Xama – 2 x.q; 

Un – apardığı qədər; 

Duz – 0,5 ç.q. 

7. Qazmağı hazırlamaq üçün əvvəlcə yumurta, yağ və xama qarışdırılır. Sonra duz və apardığı qədər un əlavə edilərək xəmir yoğrulur.

8. Qazanın dibinə ərinmiş yağ tökülür. Yağ qazanın bütöv dibini tutmalıdır. Qazmaq üçün hazırladığınız xəmir oxlovla yayılaraq stəkanın ağzı ilə formalar kəsilir. Həmin formalar qızdırılmış qazanın dibinə düzülür.

9. Süzüb kənara qoyduğunuz düyüyə şüyüd və paxla əlavə edərək bir hissəsi qazmağın üzərinə tökülür. Doğranmış çolpa bu düyünün üzərinə yığılır. Qalan şüyüdlü paxlalı düyü çolpanın üzərinə əlavə olunaraq sonda ərinmiş yağdan bir miqdar tökülür. Qazanın qapağı bağlanıb 1-1,5 saat dəmə qoyulur. Bu qədər çox dəmə qoyulmasının səbəbi çolpanın çiy şəkildə qoyulmasıdır. Bu müddət, çolpanın bişməsi üçündür.

10. Plovu süfrəyə verməzdən əvvəl üzərinə yenidən yağ gəzdirin. Şüyüdlü paxla plov qatıq ilə birlikdə süfrəyə servis edilir. 

 Nuş olsun!